Bu yazıda
Kısa cevap: Kafe ya da restoran kapanırken önce açıkta kalan gıdalar kaldırılıp etiketlenir, ardından ekipmanlar (kahve makinesi, ızgara, fritöz) temizlenir, sonra tezgâh ve yüzeyler, en son zemin ve giderler yapılır. Çöpler o akşam dışarı çıkarılır ve hiçbir yüzeyde yağ ya da kırıntı bırakılmaz. Bu sıra, temizlenen yere kirin geri dökülmesini engeller ve gece boyunca haşerenin çekilmesini önler.
Kapanış temizliğinde adımlar en çok yorgunluk yüzünden atlanır. Çözüm, her akşam aynı sırayla uygulanan yazılı bir listedir.
Neden sıra önemli?
Temizlikte iki temel kural vardır: yukarıdan aşağıya ve temizden kirliye. Zemini silip ardından tezgâhı sildiğinizde kırıntılar yeniden yere düşer. Gideri temizleyen bezle tezgâha geçmek ise kirli alandan temiz alana bulaşma demektir. Aşağıdaki liste bu mantıkla sıralanmıştır.
1. Gıdalar ve servis alanı
- Vitrin ve tezgâhta kalan ürünleri kaldırın, üstü kapalı ve etiketli olarak soğutucuya koyun.
- Sos, şurup ve baharat kaplarının ağızlarını silip kapatın.
- Masaları, sandalye oturaklarını ve menüleri silin.
- Sandalyeleri masaların üstüne kaldırın; zemin temizliği kolaylaşır.
2. Ekipman: her akşam yapılacaklar
| Ekipman | Kapanışta |
|---|---|
| Espresso makinesi | Grup başlarının temizliği, portafiltre ve sepetlerin yıkanması, buhar çubuğunun silinip boşaltılması, damlama tepsisinin boşaltılması |
| Izgara ve tost makinesi | Henüz ılıkken kazınması, soğuyunca silinmesi |
| Fritöz | Yağ soğuduktan sonra süzülmesi, dış yüzey ve çevresinin yağdan arındırılması |
| Buzdolapları | Kapı ve kulpların silinmesi, dökülmelerin alınması |
| Blender, değirmen, mikser | Sökülebilen parçaların yıkanıp kurumaya bırakılması |
| Buz makinesi | Kepçenin yıkanması; kepçe buzun içinde bırakılmaz |
Sıcak ekipmana soğuk su ya da sprey uygulamayın; hem yanık riski vardır hem de yüzey zarar görebilir. Fritöz yağıyla çalışırken yağın tamamen soğumasını bekleyin.
3. Tezgâhlar ve yüzeyler
- Kırıntı ve artıkları kuru olarak toplayın.
- Deterjanlı suyla yüzeyi temizleyin.
- Durulayın ve gıdayla temas eden yüzeylerde uygun dezenfektanı etiketteki temas süresine göre uygulayın.
- Kesme tahtalarını yıkayıp dik konumda kurumaya bırakın. Ayrıntı için kesme tahtası hijyeni yazımıza bakabilirsiniz.
Dezenfektan ile çamaşır suyunu ya da asitli bir ürünü karıştırmayın; her ürünü ayrı kullanıp araya durulama koyun.
4. Zemin ve giderler en son
- Önce süpürün; ekipman altlarına ve köşelere uzun saplı fırçayla ulaşın.
- Yağ çözücü ile zemini yıkayın, çekçekle suyu gidere yönlendirin.
- Gider ızgaralarını kaldırıp sepetlerdeki artığı boşaltın, ızgarayı fırçalayın.
- Zemini kuru bırakın; ıslak zemin sabah gelen ilk kişi için kayma riskidir.
5. Çöp ve gece haşere riski
Hamamböceği ve kemirgenler, mutfağın en sessiz olduğu gece saatlerinde aktiftir. Onları çeken üç şey vardır: yemek artığı, su ve sığınak. Kapanışta bunlar için:
- Tüm çöp torbaları ağzı bağlanarak dışarıdaki kapaklı konteynere çıkarılır.
- Mutfakta açık gıda, kırıntı ve kirli bulaşık bırakılmaz.
- Lavabolarda ve tezgâhta su birikintisi bırakılmaz.
- Kapı altları ve dış kapı kapalı tutulur.
Bu adımlar haşere ilaçlamasının yerini tutmaz ama ilaçlamanın etkisini korur.
Kapanışta en sık atlanan noktalar
Yorgun bir ekip için bazı işler "yarın sabah yaparız" listesine kayar. Oysa bunlar sabaha kaldığında hem iş büyür hem de risk artar:
- Buhar çubuğu: Süt kalıntısı kuruyup kabuklaşır, çubuğun içinde bakteri üremesine elverişli bir ortam oluşur.
- Kahve değirmeni çevresi: Dökülen telve ve kahve tozu gece haşereyi çeker.
- Bulaşık makinesi filtresi: Gün sonunda boşaltılmazsa koku yapar ve ertesi gün yıkama kalitesi düşer.
- Çöp kovalarının içi: Torba değişse bile kovanın dibine sızan sıvı kokunun asıl kaynağıdır.
- Kapı kolları ve kasa çevresi: Gün boyu en çok dokunulan yerlerdir ama kapanışta unutulur.
- Tuvaletler: Müşteri tuvaleti de kapanış listesinin parçasıdır; sabaha bırakılan tuvalet, açılışta ilk izlenimi bozar.
Kapanışı hızlandıran küçük düzenlemeler
Kapanış temizliği her akşam 1-2 saat sürüyorsa sorun çoğu zaman sistemdedir. Birkaç düzenleme süreyi belirgin şekilde kısaltır:
- Gün içinde, yoğunluğun düştüğü saatlerde "temizle ve ilerle" alışkanlığı: kullanılan alet hemen yıkanır, dökülen hemen silinir.
- Her istasyona kendi bez, fırça ve şişesini vermek; aranan malzeme zaman kaybettirir.
- Renk kodlu bez kullanmak: örneğin tezgâh, zemin ve tuvalet için ayrı renkler.
- Kapanıştan yarım saat önce, servis gerektirmeyen ekipmanları kapatıp soğumaya bırakmak.
- Görev dağılımını vardiya başında yapmak; kapanışta kim neyi yapacak belli olmalı.
Listeyi duvara asın
Her akşam aynı listeyi kullanmak, ekibin değişmesi durumunda bile standardı korur. Listenin yanına tarih ve imza sütunu eklenirse, gıda denetiminde istenebilecek kayıtlar da kendiliğinden oluşur. Denetimde nelere bakıldığını restoran mutfağı denetime hazırlık yazımızda ayrıntılı anlattık.
Haftalık ve aylık işler kapanışa yığılmasın
Her akşam yapılan kapanış temizliği, mutfağı günlük olarak toparlar ama her şeyi kapsamaz. Davlumbaz filtreleri, buzdolabı contaları, ekipmanların arkası, duvar dipleri ve depo rafları gibi işler haftalık ya da aylık bir takvime bağlanmalıdır. Bu işleri her akşamki listeye eklemek kapanışı uzatır ve ekibin listeyi bütünüyle atlamasına yol açar. Daha iyi bir yöntem, haftanın her gününe bir periyodik iş vermektir: pazartesi buzdolabı contaları, salı davlumbaz filtreleri, çarşamba depo rafları gibi. Böylece her akşam yalnızca 10-15 dakikalık ek bir iş yapılır, ay sonunda ise tüm mutfak baştan sona temizlenmiş olur. Periyodik işlerin de aynı çizelgede, tarih ve imzayla işaretlenmesi, hangi işin en son ne zaman yapıldığını tahmin etmek yerine görmenizi sağlar.
Günlük kapanışı ekibiniz yaparken, davlumbazdan ekipman arkasına kadar periyodik derin temizliği Kuzey Temizlik ekibine bırakmak isterseniz dükkan ve mağaza temizliği sayfamızdan kapsamı inceleyip uygun bir zaman konuşabiliriz.
Kuzey Temizlik ekibinin sahadaki deneyimiyle hazırlandı. Genel bilgilendirme amaçlıdır; mekânınıza özel durum için ücretsiz keşifte birlikte bakalım.
