Bu yazıda
Kısa cevap: Süpürge, emdiği havayı filtrelerden geçirip dışarı verir; filtre yetersiz ya da bakımsızsa gözle görülmeyen ince toz bu havayla odaya geri döner. Bu yüzden filtre, süpürgenin emiş gücü kadar önemlidir. HEPA sınıfı bir filtre ince tozu tutmak için tasarlanmıştır, ancak dolu bir hazne, tıkanmış bir ön filtre ya da yerine tam oturmayan bir conta bu avantajı ortadan kaldırır.
Süpürge çalışırken odada hafif bir toz kokusu, egzoz çıkışının önünde ılık ve kokulu bir hava ya da süpürmeden sonra mobilyalarda beliren ince toz tabakası, filtrenin işini yapmadığının tipik işaretleridir.
Süpürge nasıl çalışır, toz nereden kaçar?
Motor içeri hava çeker; kir ve toz hazneye ya da torbaya düşer, hava ise bir veya birkaç filtreden geçerek egzozdan çıkar. Kum ve kırıntı gibi iri parçalar kolayca tutulur. Sorun, ince tozdadır: Bu partiküller torbanın ya da kabaca bir filtrenin gözeneklerinden geçebilir.
Toz üç yoldan kaçar:
- Filtrenin kendisinden: Gözenekleri ince tozu tutmaya yetmeyen filtreler.
- Filtrenin kenarından: Yerine tam oturmamış, contası yıpranmış ya da çatlamış filtre yuvası. Hava en kolay yolu seçer ve filtreyi atlar.
- Gövdedeki boşluklardan: Haznenin kapağı, hortum bağlantısı gibi sızdıran noktalar.
HEPA ne demek, sınıflar ne anlama gelir?
HEPA, çok ince partikülleri tutmak üzere belirli test koşullarında sınıflandırılan yüksek verimli filtre türünün adıdır. Avrupa'da kullanılan sınıflandırmada filtreler kabaca şöyle gruplanır:
| Sınıf | Grup | Ev için anlamı |
|---|---|---|
| E10 – E12 | EPA (yüksek verimli) | İyi düzeyde tutma; "HEPA tipi" diye satılan ürünlerin bir kısmı bu gruptadır |
| H13 – H14 | HEPA | Gerçek HEPA olarak kabul edilir; alerjisi olan evlerde tercih edilir |
| U15 ve üstü | ULPA | Laboratuvar ve özel tesisler; ev süpürgesinde nadiren gerekir |
Ambalajda yalnızca "HEPA tipi", "HEPA benzeri" ya da "HEPA teknolojisi" yazıyorsa sınıf belirtilmiş mi diye bakın. Sınıfı yazmayan bir ifade, filtrenin hangi düzeyde tuttuğunu söylemez.
Bir başka önemli nokta: Filtrenin sınıfı kadar süpürgenin bütün olarak sızdırmaz olması da önemlidir. En iyi filtre bile kenarından hava kaçıran bir gövdede beklenen sonucu vermez.
Emiş kaybının yaygın nedenleri
- Hazne ya da torba dolu: Çoğu süpürgede hazne "MAX" çizgisine gelmeden emiş düşmeye başlar.
- Ön filtre (motor koruma filtresi) tıkalı: Siklonlu süpürgelerde haznenin içindeki ya da üstündeki elek ince tozla kaplanır.
- Hortum veya boruda tıkanıklık: Çorap, kâğıt, saç yumağı. Hortumu çıkarıp bir ucundan bakmak çoğu zaman yeterlidir.
- Fırça başlığına dolanmış saç ve iplik: Döner fırçalı başlıklarda fırça dönmez ya da yavaşlar.
- Nemli takılmış filtre: Yıkanan filtre tam kurumadan takılırsa toz çamurlaşır, gözenekler kapanır ve koku başlar.
Filtre bakım listesi
- Haznesi olan süpürgede hazneyi her kullanımdan sonra ya da yarıya gelince boşaltın. Bunu mümkünse dışarıda ya da çöp torbasının içine eğilerek yapın.
- Ön filtreyi düzenli olarak çöp kutusunun içinde hafifçe vurarak silkeleyin.
- Bir filtreyi yalnızca üreticisi "yıkanabilir" diyorsa yıkayın; yıkanmayan bir HEPA filtre suyla bozulabilir.
- Yıkanan filtreyi gölgede, tamamen kuruyana kadar bekletin; ısıtıcı ya da saç kurutma makinesiyle hızlandırmayın.
- Filtreyi yerine takarken contanın düzgün oturduğundan emin olun.
- Kullanım kılavuzunda belirtilen değişim aralığına uyun; yoğun kullanımda veya evcil hayvanlı evde bu süre kısalabilir.
- Fırça başlığındaki saçları makasla keserek temizleyin.
Küçük bir ipucu: Süpürgenin egzoz çıkışı genellikle gövdenin arkasında ya da yanındadır. Çalışırken bu çıkışın perdeye, yatağa ya da yere yakın bir koltuğa doğru üflemesini önlemek, filtreden kaçan az miktardaki tozun bile kumaşlara yerleşmesini azaltır.
Hangi evde HEPA daha önemli?
Alerjisi ya da astımı olan biri, evcil hayvan, bebek veya çok tozlanan bir ev söz konusuysa, ince tozu geri üflemeyen bir süpürge belirgin bir rahatlık sağlayabilir. Bu tür evlerde temizliğin genel düzenini alerji ve astım olan evde temizlik yazımızda ele aldık. Tozun neden bu kadar hızlı geri geldiğini merak ediyorsanız ev neden çabuk tozlanır yazısı da yol gösterir.
Yine de filtreli bir süpürge tek başına mucize değildir; tıbbi bir şikâyet söz konusuysa evin düzeni hakkında doktorunuzun önerilerini esas alın.
Torbalı mı, torbasız mı?
İki sistemin de artısı ve eksisi vardır. Torbalı süpürgede toz, kapalı bir torbanın içinde kalır ve torba bütün olarak atılır; boşaltma sırasında toza maruz kalma azdır. Torbasız (siklonlu) süpürgede ise torba masrafı yoktur, ancak hazneyi boşaltırken ince toz yeniden havaya karışabilir ve filtrelerin bakımı daha sık gerekir.
Alerjisi olan biri evdeyse hazneyi o kişinin boşaltmaması, boşaltmanın dışarıda ya da balkonda yapılması iyi bir önlemdir. Torbalı süpürgede ise torbanın tamamen dolmasını beklemeden değiştirmek, hem emişi hem de filtrenin ömrünü korur.
Şarjlı dikey süpürgeler
Hafif ve pratik oldukları için günlük kullanımda çok tercih edilirler. Ancak haznesi küçük olduğu için çabuk dolar, filtresi de daha sık temizlik ister. Düzenli kullanılan bir şarjlı süpürgede hazneyi her kullanımdan sonra boşaltmak ve ön filtreyi haftalık kontrol etmek iyi bir alışkanlıktır. Batarya zayıfladığında emiş düşüyorsa sorun filtrede değil bataryada olabilir.
Profesyonel temizlikte durum
Profesyonel ekipler genellikle hem kuru hem ıslak çalışabilen, filtresi düzenli kontrol edilen makinelerle çalışır. İnşaat sonrası gibi çok ince tozun olduğu işlerde ise ev süpürgesi kısa sürede tıkanır ve filtreye zarar görebilir; bu tür işlerde endüstriyel vakum gerekir. Düzenli ev temizliğinde kullanılan ekipman hakkında ev temizliği sayfamızdan bilgi alabilirsiniz.
Evinizin derin temizliğini filtreli ekipmanla bir seferde yaptırmak isterseniz Kuzey Temizlik ile iletişime geçip uygun gün ve kapsamı konuşabilirsiniz.
Kuzey Temizlik ekibinin sahadaki deneyimiyle hazırlandı. Genel bilgilendirme amaçlıdır; mekânınıza özel durum için ücretsiz keşifte birlikte bakalım.
