Bu yazıda
Kısa cevap: Müteahhidin daireyi temizleyip teslim etme yükümlülüğü öncelikle sözleşmede yazanlara bağlıdır; birçok sözleşmede “kaba temizlik yapılmış olarak” ya da “kullanıma hazır” gibi ifadeler bulunur. Toz ve genel kirlilik çoğu zaman bir pazarlık konusudur; ancak yüzeylere bulaşıp hasar bırakan harç, boya, çizik ya da kırık, teslim sırasında tutanağa yazılması gereken kusurlardır. Teslim belgesini imzalamadan önce daireyi ayrıntılı kontrol edin ve gördüğünüz her sorunu yazılı not düşün.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Haklarınız sözleşmenizin içeriğine, alıcı olarak tüketici sayılıp sayılmadığınıza ve somut duruma göre değişir. Önemli bir uyuşmazlıkta bir avukata ya da tüketici hakem heyetine danışmak doğru adımdır.
Önce sözleşmeye bakın
Teslimle ilgili ilk belirleyici, imzaladığınız satış vaadi, kat karşılığı ya da satış sözleşmesidir. Şu ifadeleri arayın:
- Teslim koşulları: “İskâna hazır”, “anahtar teslim”, “kullanıma hazır” gibi ifadeler
- Teknik şartname: Hangi malzemenin, hangi kalitede ve nasıl bitmiş olarak teslim edileceği
- Temizlik maddesi: Bazı sözleşmelerde “inşaat sonrası temizlik yapılmış olarak” açıkça yazar
- Teslim tutanağı ve ön kontrol: Teslimden önce kontrol randevusu verilip verilmeyeceği
Sözleşmede açık bir temizlik hükmü varsa, müteahhit bu işi yapmak ya da yaptırmakla yükümlüdür. Hüküm yoksa genel ilke devreye girer: konut, sözleşmede kararlaştırılan ve olağan kullanıma uygun niteliklerde teslim edilmelidir.
Kirlilik mi, ayıp mı? Ayrımı doğru yapın
Hukuki açıdan “ayıp”, bir malın sözleşmeye ya da makul beklentiye aykırı bir kusur taşıması anlamına gelir. Toz ve genel kirlilik ile kalıcı hasar arasında önemli bir fark vardır:
| Durum | Niteliği | Ne yapılabilir |
|---|---|---|
| Yüzeylerde inşaat tozu | Genellikle temizlik meselesi | Sözleşmede varsa temizlik istenir; yoksa pazarlık konusu |
| Zeminde ya da camda harç, boya, silikon kalıntısı | Temizlenebilir kalıntı; çıkarılırken hasar riski var | Müteahhitten giderilmesi istenir, tutanağa yazılır |
| Kalıntı altında çizik, matlaşma, leke | Kalıcı kusur olabilir | Tutanağa ayrıntılı yazılır, fotoğraflanır |
| Kırık seramik, çizik cam, hasarlı doğrama | Ayıp niteliğinde kusur | Onarım ya da değişim talebi yazılı yapılır |
Ortak alanlar da unutulmamalıdır. Yeni bir sitede ya da apartmanda merdivenler, asansör kabini, otopark ve sığınak gibi alanların temizliği genellikle tek tek daire sahiplerinin değil, müteahhidin ya da bina yönetiminin konusudur. Bu alanlardaki durumu da teslim sırasında not etmek, ilk yönetim döneminde yaşanacak tartışmaları azaltır.
Bu ayrım önemlidir çünkü kalıntının altında bir hasar olup olmadığı çoğu zaman temizlikten sonra anlaşılır. Örneğin camdaki harç kazındığında altta çizik çıkarsa, bu çiziğin teslimden önce mi sonra mı oluştuğu tartışma konusu olabilir.
Teslim günü yapılacaklar
- Acele etmeyin. Anahtarı almadan önce daireyi gün ışığında, oda oda gezin.
- Fotoğraf ve video çekin. Tarih bilgisinin görüldüğü kayıtlar, sonradan çıkabilecek tartışmalarda işe yarar.
- Kalıntıları ve hasarları ayrı ayrı yazın. “Salon camında harç kalıntısı”, “mutfak tezgâhında çizik” gibi somut ifadeler kullanın.
- Tutanağa not düşün. Müteahhidin hazırladığı teslim belgesinde “eksiksiz ve sorunsuz teslim aldım” gibi bir ifade varsa, imzalamadan önce gördüğünüz kusurları belgenin üzerine ya da ekine yazın.
- Bir nüsha alın. İmzaladığınız belgenin bir kopyası sizde kalmalıdır.
Gizli kusurlar ve bildirim
Bazı kusurlar teslim anında görülemez: tozun altında kalan çizikler, ancak ısıtma açıldığında belli olan derz çatlakları gibi. Bu tür kusurlar fark edildiğinde makul süre içinde ve yazılı olarak müteahhide bildirilmelidir. Bildirim süreleri ve başvuru yolları; Türk Borçlar Kanunu, tüketici işlemlerinde Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve sözleşmenizin hükümlerine göre değişir. Kesin süreler için güncel mevzuata ya da bir hukukçuya başvurmak en sağlıklısıdır.
Temizliği kendiniz yaptırırsanız
Pek çok alıcı, tartışmaya girmek yerine temizliği kendisi yaptırmayı tercih eder. Bu durumda şunlara dikkat edin:
- Temizlikten önce mevcut durumu fotoğraflayın; özellikle cam, doğrama ve zemin yüzeylerini.
- Temizlik ekibine kalıntı altında hasar görürlerse size göstermelerini söyleyin.
- Temizlik bedelini müteahhitten talep edecekseniz, bunu önceden yazılı olarak konuşun.
Doğru yöntemle yapılmayan kazıma, var olmayan bir hasarı yaratabilir ve sorumluluğu karıştırır. Örneğin kuru camı kazımak ya da PVC'yi uygun olmayan çözücüyle silmek kalıcı iz bırakabilir. Bu konuda cam kazıyıcı camı çizer mi ve PVC doğramada koruma bandı izi yazılarımız fikir verebilir.
Ön kontrol randevusu isteyin
Birçok müteahhit, resmi teslimden önce alıcıya daireyi gezme imkânı tanır. Sözleşmenizde böyle bir hüküm olmasa bile bunu yazılı olarak talep etmek makuldür. Ön kontrolün avantajı, eksiklerin anahtar teslim günü telaşına kalmamasıdır.
Ön kontrolde temizlikten çok, temizlikle ortaya çıkabilecek sorunlara odaklanın:
- Pencere camlarında çizik var mı? Harç ve boya kalıntısının altını tam göremiyorsanız bunu not edin.
- Zemin seramiğinde kırık, çatlak ya da kot farkı var mı?
- Laminat ve parkede kabarma, çizik ya da derin iz var mı?
- Mutfak tezgâhında ve dolap kapaklarında darbe izi var mı?
- Banyo armatürlerinde ve aynada leke ya da çizik var mı?
Bu listeyi müteahhide yazılı olarak iletin ve teslim gününe kadar giderilmesini isteyin. Teslim günü aynı listeyle kontrol yapmak, hangi sorunun çözüldüğünü, hangisinin kaldığını netleştirir.
Kiracı olarak taşınıyorsanız
Yeni bir daireyi ev sahibinden kiralıyorsanız muhatabınız müteahhit değil, ev sahibidir. Bu durumda dairenin hangi temizlik durumunda teslim edileceğini kira sözleşmesine ya da teslim tutanağına yazdırmak işe yarar. Kira dönemi sonunda “daireyi temiz aldınız, temiz teslim edin” tartışması yaşamamak için giriş durumunu fotoğraflayın.
Kısaca hatırlatma
- Sözleşmedeki teslim ve temizlik hükümlerini okuyun.
- Toz ile kalıcı kusuru birbirinden ayırın.
- Teslim belgesini kusurları yazmadan imzalamayın.
- Her şeyi fotoğraflayın ve yazılı iletişim kurun.
Yeni dairenizin temizliğini, mevcut durumu kayıt altına alarak ve yüzeylere zarar vermeden yaptırmak isterseniz Kuzey Temizlik ekibi keşif için gelebilir. Ayrıntılar için inşaat sonrası temizlik sayfamıza bakabilirsiniz.
Kuzey Temizlik ekibinin sahadaki deneyimiyle hazırlandı. Genel bilgilendirme amaçlıdır; mekânınıza özel durum için ücretsiz keşifte birlikte bakalım.
