Epoksi derz dolgusu ve yapıştırıcı artıkları nasıl çıkarılır?

Kısa cevap: Epoksi derz dolgusu, kürlenmeden önce su ve uygun süngerle kolayca alınır; kürlendikten sonra ise sudan ve sıradan çimento sökücülerden etkilenmez. Kürlenmiş epoksi kalıntısı, epoksiye özel sökücüyle yumuşatılıp plastik kazıyıcı ve uygun pedle alınır. En kolay ve en güvenli yol, kalıntıyı zamanında, uygulama günü temizlemektir.

Epoksi derz neden farklıdır?

Çimento esaslı derz su ile sertleşir; artığı bir süre sonra bile ıslatılıp fırçalanarak ya da uygun ürünle çözülebilir. Epoksi derz ise iki bileşenin karıştırılmasıyla kimyasal olarak sertleşir. Sertleştikten sonra plastik benzeri, suya ve birçok kimyasala dayanıklı bir yapı kazanır. Bu dayanıklılık onu mutfak tezgâhı, duş alanı ve havuz gibi yerlerde tercih edilir kılar; ama aynı özellik, seramik yüzeyde kalan artığın çıkmasını da zorlaştırır.

Seramik yüzeyde kalan epoksi artığı genellikle ince, parlak ve yapışkanımsı bir film olarak görünür. Işık vurduğunda dalgalı bir iz, dokununca hafif pürüz hissedilir.

Ne zaman müdahale edilmeli?

Kürlenme süresi ürüne ve ortam sıcaklığına göre değişir. Bu nedenle en doğru bilgi, kullanılan ürünün ambalajında ve teknik föyünde yazandır. Usta derzi uyguladıktan sonra aynı gün yüzeyi temizlemezse, sonradan yapılacak temizlik çok daha uzun ve masraflı olur.

Kürlenmiş epoksi artığı nasıl temizlenir?

1. Seramiği tanıyın: Sırlı seramik, porselen, mat yüzeyli ya da doğal taş görünümlü karo; her biri farklı tepki verir. Cilalı ve mat yüzeylerde aynı ürün farklı sonuç doğurabilir.
2. Doğru ürünü seçin: Epoksi kalıntıları için üretilmiş sökücüler kullanılır. Ürünün seramik tipine uygun olduğu etikette belirtilmelidir.
3. Deneme yapın: Görünmeyen bir karoda ya da artık parçada denenir; yüzey parlaklığında değişim olup olmadığına bakılır.
4. Uygulayın ve bekletin: Ürün yalnız kalıntılı alana sürülür ve önerilen süre bekletilir. Bu sürede film yumuşar.
5. Mekanik olarak alın: Yumuşayan film plastik kazıyıcı ve aşındırmayan pedle kaldırılır.
6. Durulayın: Ürün kalıntısı bol suyla alınır, yüzey kurulanır ve kontrol edilir; gerekirse işlem tekrarlanır.

Derz hattının kendisine sökücü sürülmemelidir. Ürün, yüzeydeki artıkla birlikte derzin kendisini de yumuşatabilir.

Fayans yapıştırıcısı artığı

Seramik yapıştırıcısı çoğunlukla çimento esaslıdır ve davranışı epoksiden farklıdır. Karo kenarından taşan ya da yüzeye bulaşan yapıştırıcı:

• Tazeyken nemli süngerle kolayca alınır.
• Kuruduktan sonra ıslatılıp yumuşatılır, plastik kazıyıcıyla kaldırılır.
• İnce kalıntı film kaldıysa, seramiğe uygun çimento sökücüyle temizlenir; doğal taşta asitli ürün kullanılmaz.

Bazı özel uygulamalarda epoksi esaslı yapıştırıcı da kullanılır. Bu durumda yukarıdaki epoksi yöntemi geçerlidir. Çimento esaslı kalıntılarla ilgili ayrıntılar çimento harcı lekesi seramik ve granit yazısında.

Mutfak tezgâhı ve duş alanı gibi epoksi derzin sık kullanıldığı yerlerde kalıntı yalnız zeminde değil, duvar karolarında da bulunur. Dikey yüzeyde sökücü aşağı doğru akabileceği için az miktarda, jel kıvamlı ürünle ve alttan yukarıya doğru çalışılır; akan ürünün derze ve bataryaya değmemesine dikkat edilir. Temizlikten sonra yüzey kuruyunca, yan ışıkla tekrar bakılarak kalan ince film bölgeleri işaretlenir.

Yapılmaması gerekenler

• Metal spatula ya da jilet ile sırlı seramiği kazımak: Sırda kalıcı çizik bırakır.
• Rastgele çözücüler denemek: Bazı çözücüler mat seramikte iz, plastik aksesuarlarda erime yapabilir.
• Farklı ürünleri durulamadan art arda kullanmak.
• Asitli kireç sökücüyle epoksi çıkarmaya çalışmak: Epoksiyi çözmez, çevredeki derz ve doğal taşa zarar verebilir.

Kalıntı mı, yüzey hatası mı?

Seramikte görülen her parlak ya da mat iz epoksi kalıntısı değildir. Temizliğe başlamadan önce izin ne olduğunu anlamak, gereksiz kimyasal kullanımını önler:

• Epoksi filmi: Parmakla dokunulduğunda hafif kabarık ya da pürüzlü hissedilir, çoğunlukla derz hattının çevresinde yoğunlaşır.
• Çimento filmi: Matlaştırıcı, beyazımsı bir tabakadır; ıslatıldığında kaybolur gibi görünür, kuruyunca yeniden belirir.
• Üretim kaynaklı ton farkı: Karonun kendi deseni ya da sır farkıdır; hiçbir temizlikle değişmez.
• Çizik: Işığa karşı çizgi şeklinde görünür; temizlikle değil, ancak karo değişimiyle giderilir.

Yan ışıkla, örneğin yere yakın tutulan bir el feneriyle bakmak, film kalıntılarını belirgin şekilde gösterir.

Derz rengi ve görünüm

Epoksi derzin bir avantajı, rengini uzun süre koruması ve leke tutmamasıdır. Ancak uygulama sırasında derz hattından taşan ve karonun kenarına sıvanan ince epoksi tabakası, zamanla kir tutarak karonun kenarında koyu bir çerçeve gibi görünebilir. Bu görüntü çoğu zaman derzin kirlenmesi sanılır. Aslında sorun, karonun kenarına yapışmış epoksi filmidir ve yukarıdaki yöntemle dikkatle alınması gerekir. Derzin kendisine zarar vermemek için çalışma derz hattına paralel değil, karonun ortasından kenarına doğru yapılır.

Usta ile temizlik arasındaki sorumluluk

Epoksi artığının uygulama günü temizlenmesi, çoğu zaman derz ustasının işinin parçası kabul edilir. Bu artık günler sonra temizlik ekibine kaldığında iş hem uzar hem de ayrıca fiyatlandırılabilir. Tadilat sözleşmesinde ya da ustayla konuşurken "derz sonrası yüzey temizliği" maddesini netleştirmek bu sorunu önler. Temizlik firmasıyla yapılacak anlaşmada nelerin yazılacağı inşaat sonrası temizlik yazılı anlaşma yazısında anlatılıyor.

Benzer bir başka zorlu kalıntı için silikon artığı cam ve fayanstan yazısına da göz atabilirsiniz.

Seramiğinizde kurumuş epoksi ya da yapıştırıcı kalıntısı varsa, Kuzey Temizlik ekibi yüzey tipine göre deneme yaparak inşaat sonrası temizlik kapsamında ilerleyebilir.